Nuwe uitvoerende direkteur by VivA!

Daar word gewoel en gewerskaf by VivA!

Marlie Coetzee het pas die leisels as uitvoerende direkteur van die Virtuele Instituut vir Afrikaans (VivA) by prof Gerhard van Huyssteen oorgeneem. Afrikaans.com het gaan uitvind hoe sake nou staan.

In Julie vanjaar het die Virtuele Instituut vir Afrikaans (VivA) sy amptelike derde verjaarsdag gevier, maar die eerste treë om dit tot stand te bring, is bykans ʼn dekade gelede reeds gegee. Prof Wannie Carstens het in 2015, met die totstandkoming van die Instituut, gesê dat dit ʼn “wow-oomblik’ vir Afrikaans is. Dit wat in die afgelope drie jaar reggekry is, onderstreep hierdie woorde van hom, skryf Alita Steenkamp. Vandag kan Afrikaanssprekendes op ʼn elektroniese vlak saampraat met die sprekers van enige van die groot wêreldtale. Ja, in die woorde van Sophia Kapp, die Taaladviseur by VivA: “Met VivA het jy Afrikaans onder die knie, op jou vingerpunte en in die sak. Hulp met Afrikaans is bloot ʼn muisklik ver!”

Op 15 September vanjaar is daar tydens ʼn direksievergadering van VivA ʼn hele nuwe tydvak ingelui. Prof Gerhard van Huyssteen wat vanaf 2015 as uitvoerende direkteur gedien het, het sy uittrede as uitvoerende direkteur aangekondig en die direksie het besluit om Marlie Coetzee as die nuwe uitvoerende direkteur aan te stel. Nadat Marlie haar MBA aan die Noordwes-Universiteit voltooi het, is sy in April 2018 aangestel as die bestuurshoof van VivA. Marlie het in die ses maande wat verby is geleidelik sekere van prof Gerhard se verantwoordelikhede en pligte as uitvoerende direkteur oorgeneem en terselfdertyd ook indiensopleiding van hom ontvang oor alles wat verwag word van ʼn uitvoerende direkteur.

Prof. Gerhard van Huyssteen tree uit as VivA se uitvoerende direkteur.

Marlie Coetzee neem die leisels by VivA oor.

Sophia Kapp is VivA se taaladviseur.

Jana Luther is die senior taalpraktisyn by VivA.

‘n Geleentheid …

Vir Marlie is hierdie aanstelling ʼn heerlike uitdaging en ʼn wonderlike geleentheid om VivA nog sterker die toekoms in te dra. “Gerhard is ʼn fantastiese leermeester en ek het ongelooflik baie by hom geleer. Ons het nou genoeg tyd gehad om VivA te stig en te sien dat daar wel ʼn behoefte by verbruikers is om van die Virtuele Instituut vir Afrikaans gebruik te maak. Ek sal graag wil sien dat ons finansieel volhoubaar bly. Hetsy deur skenkings van ons stigtersmaatskappye of van enige Afrikaanse maatskappy wat Afrikaans goedgesind is en wat finansieel kan bydra tot ons salarisse en vir produkte wat deur VivA ontwikkel word. Dis vir my lekker om soos Afrikaans.com te kan sê: Afrikaans is cool en om Afrikaans reg te spel en korrek aan te wend, is cool. Ek sal ook baie graag VivA meer bekend wil maak aan Afrikaanssprekendes sodat al hoe meer Afrikaanse mense van die instituut kan weet en van ons dienste gebruikmaak. Dit is so ʼn handige hulpmiddel en alles wat jy wil weet van die Afrikaanse taal kan jy op een plek gratis aflaai. Diegene wat glo daar gebeur niks in Afrikaans nie, of dat Afrikaans aan die uitsterf is, maak ʼn reusefout. Ons het statistiek wat die teendeel kan bewys en daardie statistiek groei elke maand! Daarom is dit vir my so lekker dat VivA bewys het dat Afrikaans ook op ʼn tegnologiese vlak bygehou het.”

VivA oortref alle verwagtinge

Vir prof Gerhard is dit besonder lekker om hierdie uitvoerende posisie aan Marlie te oorhandig. Hy is egter steeds betrokke by VivA en spesifiek by die Taalportaalprojek. Sy bydrae sal ook vorentoe sterk op navorsing val en dit is vir hom ʼn heerlike geleentheid om nou meer tyd en aandag aan hierdie aspekte van die instituut te kan gee. “Ek glo Marlie is absoluut die regte persoon op die regte tyd wat met ʼn jeugdige perspektief iets nuuts tafel toe gaan bring. My werk by die universiteit sorg daarvoor dat ek nog altyd in jongmense glo, maar jongmense, veral in die Afrikaanse samelewing, kry nie altyd die geleentheid in bestuursposte en direkteursposte nie. Ek is rustig en opgewonde dat ʼn jong vrou, wat boonop super intelligent, beeldskoon en dinamies is, aan beheer van sake by VivA gaan staan,” sê hy.

Oor die resultate van die afgelope paar jaar se werk, voel prof Gerhard heel tevrede. “Dit het my stoutste verwagting oortref. Iets soos VivA begin klein en dan bereik jy later ʼn kritieke punt waar alles skielik begin sneeubal. Ek dink ons is nou op daardie punt en daarom glo ek dit was tyd vir iemand anders om voor te loop in die nuwe fase. Ek hou nogal daarvan om dinge te begin en op te rig, maar sodra die ding op goeie bene loop en gesond is, dan wil ek dit laat gaan om sy eie lewe te leef. ʼn Mens kan nie anders as om verskriklik tevrede en vreeslik opgewonde te voel oor die rigting wat VivA ingeslaan het en die paaie wat oopgemaak is nie. Daar is opwindende nuwe ontwikkeling in die rigting van die onderwys wat teen die einde van die jaar by VivA beskikbaar sal wees. Vir my lê die grootste betekenis wat VivA vir Jan Alleman kan hê, die feit dat bevryding en mag en selfwaarde in kennis lê. In ʼn tyd waar ʼn wêreldtaal soos Engels wêreldwyd groter word, is dit noodsaaklik om ook die waarde van kennis aan Afrikaanssprekendes te bied en daarin speel VivA ʼn belangrike rol. Ek gaan nog vir 20 jaar betrokke wees by VivA!” sê Gerhard.

Die pad vorentoe

In die pad vorentoe is daar een ding wat vir Marlie baie belangrik is: Om sinergie te bevorder tussen al die Afrikaanse maatskappye. “Dit help nie elkeen sit op sy eie mishopie en skrop ʼn bietjie hier en skrop ʼn bietjie daar nie. Almal moet saamwerk en dan sal ons ʼn daadwerklike en suksesvolle toekoms vir Afrikaans kan skep. Mense verstaan nie altyd alles wat VivA doen nie en watter produkte VivA alles beskikbaar het nie, juis omdat dit so tegnies van aard is. Tog is dit duidelik dat dit regtig belangrik is om die tegnologie wat tot jou beskikking is, wel te kan gebruik om die taal te bevorder en toegangklik te maak vir die sprekers wat die taal praat. Hierin lê ʼn reuseuitdaging, maar een wat ons almal by VivA – Sophia Kapp as Taaladviseur en Jana Luther as Taalpraktisyn en dan Gerhard met sy navorsing en betrokkenheid by die Taalportaal, baie opgewonde maak. VivA Afrikaans!”

Het jy geweet?

  • VivA se webblad beskik tans oor ses portale: Woordeboekportaal; adviesportaal, inligtingsportaal, taalportaal, korpusportaal en projekportaal. Hierdie aantal portale bied ʼn verskeidenheid taalhulpmiddels vir Afrikaansgebruikers.
  • Die woordeboekportaal bevat reeds 47 woordeboeke en terminologielyste onder meer ʼn Afrikaanse tesourus, ʼn voorsetselwoordeboek en ʼn verskeidenheid vakwoordeboeke en lyste.
  • Binne ʼn jaar is die twee VivA-apps, vir iOS en Android-toestelle en Windows 10-rekenaars, reeds meer as 40 000 keer afgelaai.
  • Die Korpusportaal huisves groot teksversamelings onder meer die volledige Afrikaanse Wikipedia, die Taalkommissiekorpus en fiksiekorpusse van Protea Boekehuis en Lapa Uitgewers. Die nege korpusse van hierdie portaal bevat meer as 172 miljoen eietydse Afrikaanse tekste.
  • Die Adviesportaal bied aan Afrikaanse gebruikers ʼn taalnavraagdiens. Sophia Kapp, wat ook lid is van die SA Akademie se Taalkommissie, skakel ook met onderwysdepartemente, onderwysers en leerders. In die afgelope 12 maande is daar meer as 2000 taalnavrae ontvang. Taalnavrae kan gestuur word aan sophia@viva-afrikaans.org of per WhatsApp aan +27 (0) 62 126 0295 Die diens is heeltemal gratis.
  • ʼn Spraakatlas wat in samewerking met Afrikaans.com opgestel is, sal binnekort beskikbaar wees. Enige Afrikaanssprekende kon ʼn teks opneem en lees. Die inligting word gebruik om navorsing oor verskillende dialekte en uitsprake te doen.
  • Die volgende interessante produkte en hulpmiddele sal eersdaags by VivA beskikbaar wees:
    • ʼn Algemene Afrikaanse Grammatika (AAG) vir onderwysers en voorgraadse studente;
    • ʼn Taalonderrigportaal (TOP) wat sal aansluit by die skoolkurrikulum vir Afrikaans;
    • ʼn Woordeboek van Eietydse Afrikaans (WEA) as aanvulling by bestaande handwoordeboeke;
    • ʼn Uitspraakwoordeboek vir enigeen wat in die openbaar in Afrikaans moet praat of iemand wat sukkel met die uitspraak van Afrikaanse woorde;
    • ʼn Spraakkorpus vir navorsing.

Wie en wat is VivA?

Die Virtuele Instituut vir Afrikaans (VivA) is ʼn navorsingsinstituut en diensverskaffer vir Afrikaans in digitale kontekste. VivA se hooffunksies is om die gebruik en gehalte van Afrikaans plaaslik en internasionaal uit te bou deur die beskrywing en bestudering van Afrikaans in sy volle omgang; die ontwikkeling van omvattende digitale en ander hulpbronne, hulpmiddele en platforms vir gesproke en geskrewe Afrikaans; en die lewering van praktiese Afrikaanse taaldienste deur middel van tegnologie.

Vir meer inligting of navrae, besoek www.viva-afrikaans.org