Frikkie Mulder (Ds): Wel ter tale

Al woon ds Frikkie Mulder en sy gesin in Amanzimtoti aan die suidkus van KwaZulu-Natal, lê Pretoria met sy pers jakarandabome hom baie na aan die hart. Hy het in Pretoria grootgeword en aan die Hoërskool Waterkloof gematrikuleer. Na skool het hy by die Universiteit van Pretoria ingeskryf vir ’n BA-graad met Zulu as een van sy hoofvakke. Die manier waarop hierdie nuwe taal hom gehelp het met kommunikasie oor kultuurgrense heen, was vir hom besonder lekker. Hy het spoedig, danksy Sothosprekende vriende aan die universiteit, ook dié taal bemeester. Die radio in sy kamer was ingestel op verskillende radiostasies en mettertyd het hy die een na die ander inheemse taal van Suid-Afrika aangeleer. Tans praat hy nege van die elf amptelike tale van Suid-Afrika heel gemaklik en hy het ook ’n basiese kennis van die ander twee, XiTsonga en Tshivenda.

Aan die einde van sy honneursgraad in Zulu, het die Universiteit van Pretoria hom ’n beurs aangebied om sy M-graad in Zulu aan te pak. Tog het hy gevoel dat die Here hom geroep het om sy Woord aan mense te bring en in 1996 het hy vir ’n graad in teologie aan die Noordwes-Universiteit, toe nog die PU vir CHO, ingeskryf.

Nadat hy sy BA-graad in Teologie behaal het, is hy en sy vrou, Shakinah, na die Oekraïne vir ’n tydperk van vier en ’n half jaar om daar sendingwerk te doen. Terwyl hulle daar gewoon het, het hulle albei Russies en ook van die ander Slawiese tale aangeleer. Nadat hulle teruggekeer het na Suid-Afrika het Frikkie sy honneurs- en daarna sy Meestersgraad in Teologie behaal. Hy het later ook ’n honneursgraad in die klassieke tale, Hebreeus, Grieks en Latyn behaal.

Frikkie beskou homself as ’n taalaktivis, maar hy veg beslis nie bloot net vir die bestaansreg van Afrikaans nie. Vir hom is dit belangrik dat alle sprekers in sy of haar moedertaal onderrig te word, en die taal prakties oral te kan gebruik. Hy hoop dat ons nooit by ’n punt sal kom waar Engels die taaldiversiteit van ons land vernietig nie. Hy probeer altyd om elke taal wat hy gebruik, of dit nou Afrikaans of Zulu is, so suiwer as moontlik te gebruik. ’n Trotse gebruiker is ’n netjiese gebruiker, sê hy.

Frikkie is tans die leraar in die Gereformeerde Kerk Amanzimtoti en Durban. Hy en Shakinah het vyf kinders, vier dogtertjies en ’n seuntjie wat in Februarie 2016 gebore is en hy spog trots dat hy “vroedvader” gespeel het. Frikkie wat so wel ter tale is hoop om vorentoe toenemend die geleentheid te kry om ’n lansie te breek vir al die verskillende inheemse tale van Suid-Afrika, en natuurlik sluit dit Afrikaans in.

Hoe lyk sy Afrikaans?

Frikkie sê sy Afrikaans lyk of klink veral soos die produk van daardie moedertaalonderrig wat hy in die tagtigerjare op hoërskool in Pretoria ontvang het. Hy is lief vir taal en daarom probeer hy altyd om Afrikaans suiwer te praat. Indien daar dus ’n Afrikaanse woord of uitdrukking bestaan vir iets, sal hy nie Engels gebruik nie. Wanneer hy nie die korrekte woord ken nie, sal hy dit eerder leer ken en gebruik.

Hoe leef hy in Afrikaans?

Hy leef Afrikaans soos om met sy longe asem te haal, dit gebeur sonder enige bewustelike poging, sê Frikkie. Wanneer iemand Engels, of soos die tydskrif Newsweek daarna verwys het – “Globish” – hier in Suid-Afrika gebruik omdat hulle reken op daardie manier kan almal verstaan, voel dit vir hom amper asof hy met ’n tou of kabel gewurg word en dan laat hy gewoonlik van hom hoor, sommer in Zulu, Sotho of Afrikaans. Sy godsdiensbelewenis is in Afrikaans en hy verkies die 1933/53-vertaling van die Bybel omdat dit vir hom die beste vertaling in Afrikaans is. Hy sing ook met graagte en blydskap Totius se omdigting van die Psalms en hy preek die meeste van die tyd in Afrikaans. “In die geheel gesien is ek meer dikwels onbewus van my Afrikaanse longe. Tog asem ek die hele wêreld in my moedertaal in, in Afrikaans.”