Taalvasvrae
taalvasvra
Opskerp, quiz

Weet jy wat die woorde beteken?

Afrikaans is ryk aan unieke woorde – party dalk reeds verouderd, maar steeds interessant. Toets gerus jou kennis met die volgende vrae.

1 / 12

1. Wat is ’n frikassee?

2 / 12

2. Wat is formaldehied?

3 / 12

3. Hierdie term kom in musiek voor en word deur ff aangedui. Dit beteken baie hard/luid/sterk.

4 / 12

4. Wat is die woord in die anatomie wat vir die “sitbeen”/heupgewrig gebruik word?

5 / 12

5. Hierdie selfstandige naamwoord is lank terug gebruik vir die woord “mangel” – een van twee kliere agter in die keel.

6 / 12

6. Wat is ’n ander woord vir ’n doodloopstraat?

7 / 12

7. Wat noem ’n mens die sluier wat Spaanse vroue oor hul kop en skouers dra?

8 / 12

8. Wat beteken die selfstandige naamwoord “marokyn”?

9 / 12

9. Wat noem ’n mens iemand wat sy politieke of godsdienstige oortuigings verloën?

10 / 12

10. Wat is ’n ander naam vir ’n strelitzia met wit blomme (Strelitzia alba)?

11 / 12

11. Wat is ’n pikeur?

12 / 12

12. Wat is ’n pietsnotjie?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: Handwoordeboek van die Afrikaanse Taal (HAT) 6de uitgawe (2015). Pearson.

Opskerp

Interessante woorde, kontreitaal en uitdrukkings

Afrikaans is ryk aan interessante woorde, kontreitaal en uitdrukkings. Toets gerus jou kennis met die volgende vrae.

1 / 12

1. Wat beteken die byvoeglike naamwoord, “kittelorig”?

2 / 12

2. Wat beteken die selfstandige naamwoord, “kikvors/kirkvors”?

3 / 12

3. Wat beteken die byvoeglike naamwoord “obstinaat”?

4 / 12

4. Wat beteken die selfstandige naamwoord “fyt”?

5 / 12

5. Wat beteken die werkwoord “ginnegaap”?

6 / 12

6. Wat noem ’n mens die groot persblou tot bruin vy wat uit Suid-Europa afkomstig is en in die tweede helfte van die 17de eeu aan die Kaap gevestig is?

7 / 12

7. Wat beteken die volgende gesegde: “Van anderman se leer is dit lekker om breë rieme te sny”?

8 / 12

8. Wat beteken die uitdrukking: "Vriende praat in my gesig, honde blaf agter my rug"?

 

9 / 12

9. Wat beteken “kibbiebek” in die uitdrukking: “die kleintjies is almal kibbiebek”? (Kontreitaal – Springbok)

10 / 12

10. Wat beteken die woord “erdepriester” in die uitdrukking: “Soos ’n erdepriester rondstaan”? (Kontreitaal – Steynsburg)

11 / 12

11. Wat beteken “emmerwerk” in die uitdrukking “emmerwerk te loop maak”? (Kontreitaal – Noordwes-Kaap)

12 / 12

12. Wat beteken die uitdrukking: "Van Pontius na Pilatus stuur"?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Annerlike Afrikaans – Woordeboek van Afrikaanse kontreitaal, Anton F. Prinsloo. Protea Boekhuis (2008); Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo. Pharos (2008); Etimologiewoordeboek van Afrikaans, Buro van die WAT (2003).

Opskerp

Interessante woorde en gesegdes uit die argief

Afrikaans is ryk aan interessante woorde en gesegdes en dis veral die meer onbekende woorde wat ons graag uit die woordeskatkis opdiep. Toets gerus jou kennis.

1 / 12

1. Wat beteken die werkwoord, “piekel”?

2 / 12

2. Wat beteken die werkwoord, “kwinkeleer”?

3 / 12

3. Wat beteken die uitdrukking: Iemand het gebeklek en gestertswaai?

4 / 12

4. Wat is purperwinde?

5 / 12

5. Wat beteken “rossig” (b.nw)?

6 / 12

6. Wat beteken die woord “bokappel”? (streekstaal).

7 / 12

7. Wat beteken die werkwoord, “dommel”?

8 / 12

8. Wat beteken die gesegde: Met die nagskuit kom?

9 / 12

9. Wat beteken die uitdrukking: Om die oseaan leeg te drink?

10 / 12

10. Wat beteken die uitdrukking: Een bont kraai maak nog nie die somer nie?

11 / 12

11. Wat beteken die uitdrukking: Te groot vir ’n servet, en te klein vir ’n tafeldoek?

12 / 12

12. Wat beteken “bolder”?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Die Woordeboek van die Afrikaanse Taal (WAT); Die WAT se weeklikse “Woord van die Week”. Lees ook meer by Word Woordryk – woord van die week – Afrikaans.com; Die Handboek van die Afrikaanse Taal (HAT), 6de uitgawe.

Opskerp

Die WAT word 100

Die Woordeboek van die Afrikaanse Taal vier in Mei 2026 sy 100ste bestaansjaar. Om dit te vier, het ons besluit om interessante woorde en uitdrukkings uit ons Woordryk-afdeling en die WAT se “Woord van die Week” te kies en te kyk of jy weet wat dit beteken. Kyk gerus hoe jy vaar.

1 / 12

1. ’n Plutokrasie. Dit beteken:

2 / 12

2. Wat is ’n krielhaantjie?

3 / 12

3. Wat beteken die uitdrukking: Om elmboog te stoot?

4 / 12

4. Wat beteken die werkwoord, ravot?

5 / 12

5. Wat beteken die werkwoord, slampamper?

6 / 12

6. Wat beteken die werkwoord, roskam?

7 / 12

7. Wat beteken die selfstandige naamwoord, konfrater?

8 / 12

8. Wat beteken die idiomatiese uitdrukking: swart swaan? (Bv. Die koronavirus was ‘n swart swaan.)

9 / 12

9. Wat beteken die selfstandige naamwoord, rompslomp?

10 / 12

10. Wat beteken die selfstandige naamwoord, utopie?

11 / 12

11. Wat is ‘n uvula?

12 / 12

12. Wat beteken die selfstandige naamwoord, harlaboerla (ook hallaboela, horlaboerla)?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne:

Die Woordeboek van die Afrikaanse Taal (WAT); Die WAT se weeklikse “Woord van die Week”. Lees ook meer by Word Woordryk – woord van die week – Afrikaans.com

Opskerp

Korrekte gebruik en spelling van woorde

Daar is nogal heelwat woorde in Afrikaans wat in ‘n spesifieke konteks verkeerd gebruik word of ook verkeerd gespel word. Ons dink hier byvoorbeeld aan woorde soos kritiek x krities; kruis x kruising, ensovoorts. Kyk gerus hoe jy vaar.

1 / 12

1. Die slagoffer se beserings is … (hy is ernstig beseer). Ek wil nou nie … wees nie, maar die ambulans het nogal lank geneem om op te daag (kritiek lewer op iets).

2 / 12

2. Die katjie is ‘n … tussen ‘n siamees en ‘n straatkat. / Die plek waar twee paaie kruis, word ‘n … genoem.

3 / 12

3. Die streek is aan sterk wind … (blootgestel aan …) / Sy aanstelling in die nuwe pos is … aan sekere voorwaardes.

4 / 12

4. Hy speel … vir die dorp se rugbyspan. / Hy staan gewoonlik … in die ry omdat hy so skaam is.

5 / 12

5. Die man het ‘n … (arm of been) verloor in die ongeluk. / Hy is ‘n … van die gemeente.

6 / 12

6. Kies die regte spelling van die woord. Hy het sy geld goed belê en is … in ‘n baie goeie posisie.

7 / 12

7. Kies die regte spelling van die woord. Sy dra graag skoene van … (seemsleer)

8 / 12

8. Kies die regte spelling van die woord. Die kind is baie gelukkig in die …, want sy het baie maatjies om mee te speel.

9 / 12

9. Kies die regte spelling van die woord. Mense kan nie uitgepraat raak oor haar … nie (haar eerste bundel gedigte).

10 / 12

10. Kies die regte spelling van die woord. In hierdie warm weer dra hy liewer ‘n … (‘n soort broek) as ‘n langbroek.

11 / 12

11. Kies die regte spelling van die woord. Sy … graag die werk waarvan sy nie so baie hou nie (gee dit oor aan ander om te doen).

12 / 12

12. Die man … daar loop, is die persoon van … ek jou vertel het.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (2017). Pharos; Skryf Afrikaans van A tot Z (2003) Pharos.

Opskerp

Sportterme in Afrikaans

Die meeste van ons is heel vertroud met die Engelse sportterme, maar weet jy waarvan die Afrikaanse kommentators praat as hulle die suiwer Afrikaanse term vir ’n woord soos “sidestep” (pypkan) in rugby gebruik?  Voltooi gerus hierdie vasvra en brei sommer terselfdertyd jou Afrikaanse sportwoordeskat uit.

Kies by elke vraag die korrekte Afrikaans vir die woord in skuinsdruk.

1 / 12

1. Die meeste gholfspelers is maar redelik lugtig vir bunkers.

2 / 12

2. Die gholfspeler is tans op die putting green vir ’n voëltjie op die 16de putjie.

3 / 12

3. Jannik Sinner het die tenniswedstryd in straight sets gewen.

4 / 12

4. Sy het ’n drop shot gespeel wat net-net oor die net geseil het.

5 / 12

5. Die cover drive in krieket is ’n dryfhou wat op die voor- of agtervoet gespeel kan word.

6 / 12

6. Daar is deesdae baie beserings in rugby, en die first-aid staff moet op hulle tone wees.

7 / 12

7. Jonah Lomu was bekend vir sy crash tackle wat sy opponent onmiddellik in sy spore gestuit het.

8 / 12

8. Mohamed Salah van Liverpool FC word beskou as een van die beste strikers in wêreldsokker.

9 / 12

9. In roei is die coxswain die spanlid wat verantwoordelik is vir die stuur van die roeiboot en om die strategie van die resies te bepaal.

10 / 12

10. Parasailing is wanneer iemand in ’n spesiale harnas vasgemaak word wat dan agteraan ’n boot getou word. Na gelang die boot vorentoe beweeg, word die persoon etlike honderde meters in die lug opgetrek en “vlieg” dan te heerlik.

11 / 12

11. Ek speel elke week volleyball op die strand.

12 / 12

12. Die balance beam is 'n gimnastiekapparaat/platform, 100 mm wyd, wat gimnaste gebruik om onder andere hulle tuimelvaardighede te demonstreer.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse sportterme – tekenend van Afrikaanssprekendes se kreatiwiteit – Afrikaans.com; Afrikaans-Engels/Engels-Afrikaans Woordeboek (Pharos).

Opskerp

Moedertaal, koestertaal, hartstaal.

Op 21 Februarie vier ons Internasionale Moedertaaldag en raak ons opnuut bewus van die belangrikheid van ons moedertaal. Daardie taal wat ons aan moedersknie leer. Die taal wat ons die beste verstaan en waarin ons die beste leer. Die taal wat die deur oopmaak na ander tale en kulture. Niks sê dit so raak soos in jou moedertaal nie.Toets gerus jou taalkennis met ons jongste vasvra.

1 / 12

1. Sedert watter jaar word Internasionale Moedertaaldag gevier – ’n dag wat deur UNESCO (United Nations Educational, Scientific and Cultural Organisation) ingestel is.

2 / 12

2. Hoeveel amptelike tale is daar in Suid-Afrika (insluitend gebaretaal)?

3 / 12

3. Wat beteken die uitdrukking: Oor die onderdeur loer.

4 / 12

4. Wat beteken die uitdrukking: Soos ’n ou vrou se dans.

5 / 12

5. Wat beteken die uitdrukking: ’n Kind vir wind en weer grootmaak.

6 / 12

6. Wat is ’n flodderkous?

7 / 12

7. Wat is ’n klaroen?

8 / 12

8. Wat is meeldou?

9 / 12

9. Wat noem mens iemand wat baie tale ken en magtig is?

10 / 12

10. Wat noem ’n mens ’n kruising tussen ’n pomelo en ’n nartjie?

11 / 12

11. Wat word ’n hoofstuk in die Koran genoem?

12 / 12

12. Wat is ’n ander naam vir glasiologie?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: HAT, 6de uitgawe. Pearson (2015); Etimologiewoordeboek van Afrikaans. WAT (2003) en EWA Supplement (2007); Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom. Anton F. Prinsloo. Pharos (2008).

Opskerp

Woordeskat

’n Nuwe jaar, ’n nuwe begin. In Afrikaans het ons ’n skat van woorde, maar tog gebruik ons nie die helfte daarvan nie en is ons woordeskat dikwels beperk tot ons alledaagse bestaan. Toets jou woordeskat met die volgende vasvra.

1 / 12

1. Hy is ’n ware ..., want hy probeer voortdurend om ander se lyding en armoede te versag en help op grootskaal waar hy kan.

2 / 12

2. Die laer waar soldate in die oop veld bly, word ’n ... genoem.

3 / 12

3. Wat is ’n Rooivalk?

4 / 12

4. Wat noem ’n mens ’n uier van ’n koei wat min melk produseer?

5 / 12

5. ’n Mengeltaal gepraat deur mense met verskillende moedertale wat gebruik word om te kommunikeer, word ... genoem.

6 / 12

6. ’n Peervormige snaarinstrument van die luitfamilie word ’n ... genoem.

7 / 12

7. Iemand wat toneelspelers saggies voorsê as hulle hul woorde vergeet, word ’n ... genoem.

8 / 12

8. ’n Ander naam vir ’n klipmossel ...

9 / 12

9. Die woord “bromkatjies” het deur volksetimologie ontstaan. Ons noem dit gewoonlik ...

10 / 12

10. Wat is vaaltee?

11 / 12

11. Die selfstandige naamwoord “voorbok” beteken ...

12 / 12

12. ’n Senior bokser of stoeier wat nie meer as 66,6 kg weeg nie, staan bekend as ’n ...

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: HAT, 6de uitgawe. Pearson (2015); Etimologiewoordeboek van Afrikaans. WAT (2003) en EWA Supplement (2007).

Opskerp

Spelling

Spelling bly maar soms ’n tameletjie. Spel jy die woord met ’n hoofletter, los of vas, het dit ’n dubbelkonsonant, ’n afkapping-s of nie, spel jy dit met ’n v of ’n f? Kyk gerus hoe jy vaar.

1 / 12

1. Facebook is ’n gewilde ... vir sosiale media.

2 / 12

2. Sy kyk graag ... oor diere.

3 / 12

3. Mense stuur deesdae nie meer ... vir familie en vriende nie.

4 / 12

4. Wanneer dit koelerig is, hou ons gesin nogal van ...

5 / 12

5. My ... is piet@mweb.co.za.

6 / 12

6. My ... neem pragtige foto’s.

7 / 12

7. Die universiteit is naby ...

8 / 12

8. Die tabel het agt ...

9 / 12

9. Hy dra altyd ’n ... by sy langbroek.

10 / 12

10. Hy is die ... van die maatskappy.

11 / 12

11. Die skoolhoof het as ... opgetree in die geskil tussen die leerders.

12 / 12

12. Wat jy ook al besluit, dit bly steeds ... (nie van toepassing nie).

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (omvattende 11de uitgawe). Pharos (2017).

Spreekwoorde

Spreekwoorde

Spreekwoorde, idiome, gesegdes – dit bly interessant. Kyk gerus hoe jy vaar met hierdie – soms nie so bekende – spreekwoorde.

1 / 12

1. Wat beteken: ’n Jakkels wat slaap, tel hoenders in sy drome.

2 / 12

2. Wat beteken: Hoog gevlieg en laag geval.  

3 / 12

3. Wat beteken: Olie op die water gooi.

4 / 12

4. Wat beteken: Alles staan op los skroewe.

5 / 12

5. Wat beteken: Op stelte loop.

6 / 12

6. Wat beteken: Versigtigheid is die moeder van alle wysheid.

7 / 12

7. Wat beteken: Langoog wees.

8 / 12

8. Wat beteken: Dit sny geen hout nie.

9 / 12

9. Wat beteken: Iemand se mantel het op iemand geval.

10 / 12

10. Wat beteken: Daar is ’n plaas deur iemand se keel.

11 / 12

11. Wat beteken: Ryswater drink.

12 / 12

12. Wat beteken: Rus roes.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom. Anton F. Prinsloo. Pharos (2004).

Opskerp

Dis lente! Ontdooi daai breinselle en speel saam.

Dis lente, die bloeisels bot en die lug lyk sommer helderder. Maar, die koue knyp nog en lekker snoesig onder ’n kombers is nog talle van ons se voorland en ook die ideale tyd om taalspeletjies te speel en die bevrore breinselle te ontdooi. Hier is ’n opwarmingspeletjie. Kyk gerus hoe jy vaar.

1 / 12

1. Die lirieke van die lenteliedjie, “Al die veld is vrolik”, is deur watter bekende digter geskryf? (Al die veld is vrolik; al die voëltjies sing; al die kriekies kriek daarbuit’; elke sprinkaan spring.)

2 / 12

2. Wat beteken die spreekwoord: “’n Mens kan ’n koei die bulk nie belet nie.”

3 / 12

3. Wat noem ons die tydstip in die lente wanneer die dag en nag presies ewe lank is?

4 / 12

4. Wat is ’n mooinooientjie?

5 / 12

5. Al gehoor van ’n paddakombers? Wat dink jy beteken dit?

6 / 12

6. Kies die regte vorm van die byvoeglike naamwoord in die volgende sin: Hy beklee ’n belangrike (klerikale of klerklike) pos in die kerk.

7 / 12

7. Wat noem ’n mens die stylfiguur waarby twee teenoorgestelde begrippe met mekaar verbind word, bv. lewende dood, ou nuus ...

8 / 12

8. Wat is ’n kanniedood?

9 / 12

9. Kies die regte spelling van die meervoud vir “monnik”

10 / 12

10. Wat noem ’n mens ’n persoon met verfynde smaak of ’n goed ontwikkelde kunsgevoel?

11 / 12

11. Wat noem ’n mens die kunsmatige wêreldtaal opgebou uit grondwoorde van Indo-Europese herkoms?

12 / 12

12. Kies die regte vorm/spelling van die versamelnaam vir “happies rou visrepies in klewerige rys toegerol, gewoonlik met vars gemmer, wasabi en sojasous voorgesit”.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: HAT (Handwoordeboek van die Afrikaanse Taal), 6de uitgawe, 2015. Pearson; Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe, 2017). Pharos.

Opskerp

Meervoude

Die meeste van ons het al gehoor van oop en geslote lettergrepe, die verdubbeling van konsonante, afkappingstekens en so meer, maar wanneer ’n mens die regte vorm van die meervoud moet kies, twyfel ’n mens tog soms. Kyk gerus hoe jy vaar.

1 / 12

1. Die meervoud van botanikus, is ...

2 / 12

2. Die meervoud van dieet, is ...  

3 / 12

3. Die meervoud van allergie is ...

4 / 12

4. Die meervoud van kiwi is ...

5 / 12

5. Die meervoud van die syfer twee is ...

6 / 12

6. Die meervoud van generaal-majoor is ...

7 / 12

7. Die meervoud van die afkorting dr (doktore of doktors, dokters) is ...

8 / 12

8. Die meervoud van die van Buys is ...

9 / 12

9. Die meervoud van die van Roux is ...

10 / 12

10. Die meervoud van martini-henry (’n soort geweer) is ...

11 / 12

11. Die meervoud van kaatjie van die baan is ...

12 / 12

12. Die meervoud van tee (soorte tee) is ...

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe, 2017). Pharos.

Sê dit raak ... in Afrikaans.

Afrikaans het ‘n wonderlike skatkis van idiome en gesegdes en ‘n mens leer ook sommer meer oor die kultuurgeskiedenis. En ons weet mos: Niks sê dit so raak soos Afrikaans nie.

1 / 12

1. As ’n mens A sê, moet jy ook B sê.

2 / 12

2. Iemand het daar niks aan nie.  

3 / 12

3. Jou by koue as warm maak.

4 / 12

4. Die beeste het in die brand geloop.

5 / 12

5. Sy skeur blaaie uit haar boek.

6 / 12

6. Een gat grawe om ’n ander te vul.

7 / 12

7. Ek is so oud soos my hande, maar nie so oud soos my tande nie.

8 / 12

8. Iemand laat nie toe dat die kaas van sy brood af geëet word nie.

9 / 12

9. Van jou kies ’n looikuip maak.

10 / 12

10. ’n Ogie in die seil hou.

11 / 12

11. ’n Paddaslagter

12 / 12

12. Dit smaak na teer ...

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo. Pharos (2008).

Opskerp

Sê dit in Afrikaans

Junie vier ons die jeug, maar ook ons pa’s. Ons het ’n paar Afrikaanse sêgoed gaan opdiep. Ken jy hierdie bekende en minder bekende gesegdes? Ons gee die gesegde en jy kies die regte antwoord (a, b of c). Kyk gerus hoe jy vaar.

1 / 12

1. Jonk van jare maar oud van dae.

2 / 12

2. Hoe kaler jonker, hoe groter pronker.  

3 / 12

3. Dit aan jou kwas kry.

4 / 12

4. ’n Ongelikte beer.

5 / 12

5. Pa staan vir iets.

6 / 12

6. So vaartjie, so moertjie.

7 / 12

7. Vir vandag se brood kry jy môre se koek.

8 / 12

8. ’n Man van sesse klaar.

9 / 12

9. Die kind se naam is Adoons.

10 / 12

10. Was jou pa ’n glasmaker?

11 / 12

11. Die eier wil slimmer wees as die hen.

12 / 12

12. Iemand is nat agter die ore.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo. Pharos (2008).

Toets jou taalkennis.

In Mei vier ons Moedersdag – en is dit sommer die ideale dag om rustig te ontspan met dié maand se vasvra terwyl die kinders en jou wederhelf die dag se take oorneem en jou behoorlik  bederf. Omdat jy eintlik moet rus, hou ons dit redelik eenvoudig. Kyk gerus hoe jy vaar en daag sommer ander ma’s uit.

1 / 12

1. Die woord “mamma” kry in die meervoud ’n -s- by. Kies die korrekte spelling.

2 / 12

2. Kies die korrekte spelling. Mnr Poggenpoel is die nuwe HUB van die organisasie. HUB uitgeskryf is:  

3 / 12

3. Die verkleinwoordvorm vir die woord: “ketting”.

4 / 12

4. Kies die korrekte spelling van die volgende sokkertoernooi:

5 / 12

5. Die woord “appel” het meer as een betekenis, afhangende van met of sonder die aksentteken. Kies die korrekte spelling in die sin: “Die man se regspan het [appel] aangeteken teen die vonnis.”

6 / 12

6. Kontreitaal: Daar is ander betekenisse ook, maar wat beteken dit as die mense in die Noordwes-Kaap en Namibië praat van ’n “katkop”? Hulle praat van:

7 / 12

7. Kies die korrekte meervoudsvorm vir “meerkat”.

8 / 12

8. Wat beteken die uitdrukking: “Van jou mond ’n skoorsteen maak.”

9 / 12

9. Wat beteken die uitdrukking: “Jy gee my die olel.”

10 / 12

10. Die digter Antjie Krog het die pragtige gedig “Ma” geskryf. Kan jy die volgende sin aan die begin van strofe 2 voltooi? “want jy maak my groot/in jou ...

11 / 12

11. Wat noem ons ’n inwoner van Den Haag?

12 / 12

12. Korrekte spelling. Ons moet ... winkels toe, want die motor is by die motorwerktuigkundige vir herstelwerk.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe); HAT (6e uitgawe). Pearson; Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo. Pharos (2008).

Kontreitaal, ikone en meer

Op 1 April vier ons Gekkedag en is die poetsbakkers onder ons in hulle noppies as hulle tog net iemand kan uitvang. Met dié taalvasvra probeer ons jou egter nie uitvang nie, maar wil ons hê jy moet saamspeel en dit geniet. Kyk gerus hoe jy vaar.

1 / 12

1. Anglisisme: Kies die korrekte Afrikaans vir die volgende stelling: The corridors of power (verwys na die senior vlakke in die regering of administrasie waar belangrike besluite geneem word).

2 / 12

2. ’n Musikant en komponis en bekend as Suid-Afrika se trekklavierkoning. Treffers soos “Zambesi” en die “Klokkiewals” het uit sy pen verskyn. Van wie praat ons?

3 / 12

3. Hierdie sanggroep het talle treffers gehad, onder andere “Die gezoem van die bye”. Wie is hulle?

4 / 12

4. ’n Dramaturg (en romanskrywer) wat onder andere die toneelstukke “Hartland”, “Briewe aan ’n rooi dak” en “Meneer de Beer” geskryf het. Wie is hy?

5 / 12

5. Hy is n ongegeneerde persoon. In een woord kan ’n mens hom as ... beskryf.

6 / 12

6. Kontreitaal: Wat beteken dit as die mense in die Sandveld sê “iemand se koffie is bitter”?

7 / 12

7. Kontreitaal: Wat noem die mense van Griekwaland-Wes letters en skrif? (Dis ’n selfstandige naamwoord.)

8 / 12

8. Wat beteken die uitdrukking: “Soos die oorlosie tuis tik, tik hy nêrens anders nie.”

9 / 12

9. Kontreitaal: Wat is ’n laatkomkoek? (Noordwes-Kaap)

10 / 12

10. Kontreitaal: In Riversdal praat die mense van “motweer”. Waarvan praat hulle?

11 / 12

11. Wat is ’n patrys?

12 / 12

12. Waaraan dink jy as jy die woord “skêrbeweging” hoor?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe); HAT (6e uitgawe). Pearson; Annerlike Afrikaans (Woordeboek van Afrikaanse kontreitaal), Anton F. Prinsloo. Protea Boekhuis (2008); Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo. Pharos (2008); HAT Taal- en Feitegids. Pearson (2013).

Oor taal en algemene kennis

Wanneer die maartlelies hulle koppe uitsteek en die eerste koeligheid van die naderende herfs ’n welkome lafenis bied, is dit net die regte tyd om ’n taal- en algemene kennis-vasvra te takel ...

1 / 12

1. Op 21 Maart vier ons ...?

2 / 12

2. Uit watter gedig van NP van Wyk Louw kom die volgende strofe: “Die jaar word ryp in goue akkerblare,/in wingerd wat verbruin ...

3 / 12

3. Voltooi die uitdrukking in die volgende sin: Sy beskuldigings ... (In Engels: “does not hold water”).

4 / 12

4. Kies die korrekte spelling: Die verkiesing word ... gehou.

5 / 12

5. Die woorde “kritiek” en “krities” word dikwels verkeerd gebruik. Kies die regte vorm van die woorde in die volgende sinne: Die pasiënt se toestand is ... EN Die man is ... oor die kombinasie van geure in die gereg.

6 / 12

6. Kontreitaal: Wat is ’n ietsjoebeentjie?

7 / 12

7. Kontreitaal (Griekwaland-Wes): Wat beteken die uitdrukking: “kluitjiebrood wees”?

8 / 12

8. Wat beteken die uitdrukking: “Skraal in die skrif wees”?

9 / 12

9. Die volgende uittreksels kom uit ’n gedig in die 2020-bundel, “UIT DIE KROES”. Wie is die digter? “... net ’n bietjie BaByliss hier/’n bietjie blow-dry daar .../ ...ek was te kroes om ’n Kimberley Coloured te wees/te glad om opreg Khoi te wees ...

10 / 12

10. Wie het die bundel “My boetie dink hy’s Batman” geskryf?

11 / 12

11. Wat is ’n skorriemorrie?

12 / 12

12. Wat beteken die gesegde: “’n Pampoenbril ophê”?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe); Annerlike Afrikaans (Woordeboek van Afrikaanse kontreitaal), Anton F. Prinsloo. Protea Boekhuis (2008); Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo. Pharos (2008); HAT Taal- en Feitegids. Pearson (2013).

Afrikaans, ons soetste taal

Dis Februarie – die maand van liefde, maar ook die maand wanneer ons net weer die belangrikheid van moedertaal en -onderrig uitlig. Geniet die vasvra en mag jy opnuut lief raak vir Afrikaans en die uniekheid van die taal.

1 / 12

1. Op 21 Februarie vier ons wêreldwyd ...?

2 / 12

2. Watter van die volgende stellings oor moedertaalonderrig is waar?

3 / 12

3. Voltooi die sin met die korrekte vorm van die werkwoord: Ek is ... na ’n spesifieke boek.

4 / 12

4. Wie het die gedig “die tongvervreemding” geskryf waarin die volgende frase voorkom: “wanneer jy die taal/ van my wegneem/ ruk jy die hart uit my drome ...  

5 / 12

5. Uit watter Afrikaanse, verwerkte weergawe van die Duitse Kersliedjie, “O Tannenbaum” kom die volgende strofe: “O moedertaal, o soetste taal / jou het ek lief bo alles. / Van al die tale wat ek hoor, / niks wat my siel ooit so bekoor... "(die Afrikaanse woorde is deur CF Visser geskryf).

6 / 12

6. Kontreitaal: Wat beteken die uitdrukking: “’n houtbril dra (hê)”?

7 / 12

7. Kontreitaal: Wat beteken die uitdrukking: “skoon van jou taal af wees”? 

8 / 12

8. Watter bekende digter het gesê: “Ek twyfel nie aan die toekoms van Afrikaans nie, solank daar mense is wat Afrikaans praat, sal die taal bestaan.”

9 / 12

9. Afrikaans as regstaal. Engels was en is die dominante taal in die regspraktyk, maar in watter jaar is die eerste appèlhofuitspraak in Afrikaans gerapporteer? In dieselfde jaar het die Universiteit van Pretoria besluit om regsopleiding slegs in Afrikaans aan te bied.

10 / 12

10. In watter jaar het die eerste voltydse Afrikaanse radiodiens vanuit Kaapstad op die lug gekom (dit was om 10:30 op 25 Oktober).

11 / 12

11. Die regering se Wet op Publikasies en Vermaaklikhede van 1963 is ingestel om sensuur uit te oefen en o.a. publikasies te beheer. In Januarie 1974 was een van André P. Brink se romans die eerste Afrikaanse slagoffer van hierdie wet. Wat was die roman se titel?

12 / 12

12. Voltooi die gesegde: “Ou liefde ... nie”. (Betekenis: Die liefde wat mens eenkeer vir iemand gehad het, gaan nooit heeltemal weg nie.)

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe); Annerlike Afrikaans (Woordeboek van Afrikaanse kontreitaal), Anton F. Prinsloo. Protea Boekhuis (2008); Halala Afrikaans (Daniel Hugo – redakteur), Protea Boekhuis (2009); Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo. Pharos (2008).

Taalvasvra

2025

Dis ’n nuwe jaar

Dis Januarie en ’n nuwe jaar lê voor. Jy is waarskynlik nog in ’n vakansiebui, maar dit is altyd goed om jouself uit te daag. Ons hoop dié vasvra laat jou met nuwe oë na Afrikaans kyk. Geniet hom!

1 / 12

1. Op 1 Januarie vier ons ... Watter spelling hier onder is korrek?

2 / 12

2. Almal het so uitgesien na die nuwejaarspartytjie langs die see, maar daar het niks van gekom nie. Kies die idioom wat die stelling verteenwoordig.

3 / 12

3. Voltooi die gesegde: Hy het die afgelope vakansie gereeld ... (Betekenis: Te veel gedrink.)

4 / 12

4. Voltooi die idioom: Die ... in die pot kry. (Betekenis: Te laat opdaag vir ete)

5 / 12

5. Watter kinder-/jeugskrywer het die gedig “Oujaarsaand” geskryf? (“Hier op die duvet lê ons heelaand en wag./ Vanaand gaan ons wakker bly tot middernag.”)

6 / 12

6. Wie sing die liedjie “Nuwe Jaar”? (“Mense sê dis te laat, ek dink dis nog vroeg om myself te vind, om myself te wees ...”)

7 / 12

7. Vul die ontbrekende woorde in: Op Tweede Nuwejaarsdag behoort Kaapstad aan die ... en hulle skouspel van kleur, danse en ...musiek.

8 / 12

8. Kies die korrekte spelling van die ontbrekende woord: Nadat ’n mens lekker vakansie gehou het, is dit moeilik om weer ’n ... te volg.

9 / 12

9. In Januarie vier Frederik sy (31) verjaarsdag. Kies die regte vorm van die telwoord.

10 / 12

10. Kies die korrekte spelling. Januarie is haar ... maand, want dit is wanneer sy verjaar.

11 / 12

11. Kies die korrekte spelling. Die nuwejaarspartytjie was ’n ... gedoente, met orkeste, berge kos en heerlike vonkelwyn.

12 / 12

12. Kies die korrekte spelling: Hy begin in die nuwe jaar werk by die maatskappy waar hy as ... verantwoordelik sal wees vir personeelsake.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe); Beter Afrikaans (www.beterafrikaans.co.za); www.weet.co.za; www.maroelamedia.co.za

Feestelike vasvra

Dis Feestyd! 

Dis Desember en dis tyd vir saamkuier en ontspan. Net om die breinselle aan die gang te hou het ons ’n feestelike vasvra opgestel. Probeer en kyk hoe jy vaar.  

1 / 12

1. Dit is ... Watter spelling hier onder is korrek?   

2 / 12

2. Voltooi die idioom: Om almal tydens die Feestyd op een plek te kry, is soos om “van ’n padda ... te probeer pluk. (Betekenis: Iets wat onmoontlik is)   

3 / 12

3. Voltooi die idioom: Hy is nes ’n .... Waar hy kom, daar is hy tuis. (Betekenis: Hy is oral tuis.)  

4 / 12

4. Wie het die Kersfeesgedig, “Maria” geskryf toe sy maar 18 jaar oud was? (“’n Engel het dit self gebring/ die vreugde-boodskap ...)   

5 / 12

5. Die geskenke wat ek oorsee gestuur het, het glo by die ... weggeraak.  

6 / 12

6. Ons sal ons ... moet aantrek vir die deftige Kersete 

7 / 12

7. Die span se ... is hoog nadat hulle gehoor het hulle het die Kersfees Extravaganza gehaal. 

8 / 12

8. Sussie was baie bly toe sy haar geskenk oopmaak en die ... met die katjie daarop sien.  

9 / 12

9. Die ... is in Duitsland en hoop om ’n wit Kersfees te beleef. 

10 / 12

10. Sy het haar ... toe sy sien die Kersfeespoeding het perfek uitgekom. 

11 / 12

11. Die woorde “gawe” (attributiewe vorm van die byvoeglike naamwoord “gaaf”) en “gawe” (selfstandige naamwoord wat ‘talent’ beteken), is ... van mekaar. (M.a.w. hulle word dieselfde uitgespreek en gespel, maar die  betekenis verskil.) 

12 / 12

12. Tydens die swemgala het Marinda net-net die ... gewen.   

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe); Beter Afrikaans (www.beterafrikaans.co.za 

Vergelykings

Dis November en ons breine is suf. Daarom ’n makliker vasvra. Of ’n mens nou dink dis onnodig om meer te weet oor vergelykings (’n vorm van beeldspraak), kom ons tog gereeld daarmee in aanraking. Hier is so ’n paar wat jy waarskynlik ken, maar ander sal jou dalk verbaas. Probeer en kyk hoe jy vaar.

1 / 12

1. So lui soos ’n ...

2 / 12

2. So bly soos ’n ...

3 / 12

3. So duidelik soos ...

4 / 12

4. So dood soos ’n ...

5 / 12

5. So dors soos ’n ...

6 / 12

6. So koel soos ’n ...

7 / 12

7. So nors soos ’n ...

8 / 12

8. Hy vloek soos ’n ...

9 / 12

9. So arm soos ’n ...

10 / 12

10. So gereeld soos ...

11 / 12

11. So welkom soos ’n ... (baie onwelkom)

12 / 12

12. So hees soos ’n ...

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Handwoordeboek van die Afrikaanse Taal (HAT), 6de uitgawe. Pearson; Beter Afrikaans.

Kom ons spel

Oktober is bekend as die mooiste maand. Hoekom dan nie ook sommer sorg dat ons spelling mooi en reg is nie? Hier is ’n paar woorde wat jou dalk kan laat kopkrap. Probeer en kyk of jy ’n spelmeester is.

1 / 12

1. My gunstelingvrug is ’n ...

2 / 12

2. Ek is op soek na ’n tweedehandse motor, dus kyk ek in die ...

3 / 12

3. Die boer se ... (wyfievarke) is sy trots.

4 / 12

4. Die kinders is in ’n ... (soort skool met beide Afrikaanse en Engelse klasse)

5 / 12

5. Na sy blaps het hy ... gevra (jammer gesê).

6 / 12

6. Die musikant Bob Marley was bekend vir ... (musiekstyl)

7 / 12

7. Die seun se mangels is voortdurend ontsteek. Daarom gaan hulle volgende week ’n ... doen (mangels uithaal).

8 / 12

8. My oom gebruik graag ... om oor sy tjops te sprinkel.

9 / 12

9. My broer spesialiseer in ...

10 / 12

10. Die Afrikaans wat die mense van die Weskus praat, staan ook bekend as ... (taalbenaming)

11 / 12

11. Die grootste taalgroep is Suid-Afrika, is die ...

12 / 12

12. Hy gee raad aan ander oor die spesifieke produkte. Hy staan bekend as ’n produk...

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe, 2017. Pharos).

Taalvasvrae

Lente en Erfenismaand

Taalvasvra

September lui die lente in, maar dit is ook Erfenismaand en daarom vier ons ons taalerfenis met ’n vasvra oor spelling, idiome, kontreitaal en meer. Probeer en kyk of jy die keer volpunte kan kry!

1 / 12

1. Voltooi die spreekwoord: “Erfgeld is ...” - Betekenis: Besittings wat geërf word, word maklik deurgebring.

2 / 12

2. Kontreitaal: Wat is ’n ander woord of die betekenis van die woord “kapper” (uit Knysna)?

3 / 12

3. Kontreitaal: Die uitdrukking “geus bly” (uit Griekwaland-Wes), beteken om ...?

4 / 12

4. Wat is ’n kotelet?

5 / 12

5. Wat is die meervoudsvorm van luitenant-generaal?

6 / 12

6. Voltooi die sin met die korrekte vorm van die woord. Die basaar sal die kerk se fondse ... (betekenis: geldelik ondersteun)

7 / 12

7. Wat beteken die idioom: “Skraalhans is daar kok.”

8 / 12

8. Korrekte spelling van die woord: Dit was ’n (ver...) ervaring om deel van die groep te wees. (Betekenis: dit het baie beteken - tot jou ervaringsveld toegevoeg).

9 / 12

9. Wat beteken: lentenagewening?

10 / 12

10. Wat noem ’n mens die soort beeldspraak in die volgende voorbeelde: “Die kameel is die skip van die woestyn”, of ... “Sy hart is ’n klip”.

11 / 12

11. Kies die korrekte spelling van die keusewoord wat beteken om ongehoorsaam te wees. Die seuntjie is ...

12 / 12

12. Kies die korrekte spelling van die volgende syfer: 300.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe, 2017. Pharos); HAT 6e uitgawe, 2015, Pearson); Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo (2008. Pharos); Annerlike Afrikaans – Woordeboek van Afrikaanse kontreitaal, Anton F. Prinsloo (2008. Protea).

Vrouemaand-vasvra

Dis Vrouemaand

Augustus is Vrouemaand - wanneer ons die vroue, ma’s, mammas, moeders en oumas in ons lewens vier. Vandeesmaand se vasvra gaan dus oor vroue in al hulle gedaantes. Hier is iets van alles, van korrekte spelling, idiome, gedigte en algemene kennis. Kyk gerus hoe vaar jy.

1 / 12

1. Hier is ’n uittreksel uit die gedig, Moeder, wat deur een van ons bekendste vrouedigters geskryf is: “Jou nougesette buik volbring sy taak;/die kinderliggaam wat hy vervolmaak/verlos hy sonder om hom nog te steur/aan hoe sy vrug die eensaamheid trotseer ... Wie is die digter?

2 / 12

2. Ons ken haar as Dowwe Dolla, Ouma (Dowwe Dolla) en Liewe Heksie. Wie is die aktrise?

3 / 12

3. Voltooi die idioom: “Jy sal jou ma vir ’n ... aansien!” (Betekenis: Jy sal in die moeilikheid beland/’n onaangename verrassing kry.)

4 / 12

4. Waarvoor staan die afkorting MA?

5 / 12

5. Wat noem jy jou ouma se ma?

6 / 12

6. Gee die korrekte spelling vir ma + hulle.

7 / 12

7. Wie het die liedjie “Boervrou (vir Ma)” gesing (2017)?

8 / 12

8. Watter stelling is korrek? Moedertaalonderrig is belangrik, want ...

9 / 12

9. Die eerste Afrikaanse rolprent met klank (Afrikaanse dialoog) is in 1931 vrygestel. Wat was die naam van die rolprent?

10 / 12

10. Kaapstad staan ook bekend as die Moederstad. Behalwe dat dit die hoofstad van die Wes-Kaap is, is Kaapstad ook Suid-Afrika se ... hoofstad omdat die parlement daar gesetel is.

11 / 12

11. Die Khoi-vrou, Krotoa (ook bekend as Eva) se verhaal word onder andere in die boek, Pieternella van die Kaap, vertel. Wie het die boek geskryf?

12 / 12

12. Kies die korrekte verkleiningsvorm vir “ouma”.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe, 2017. Pharos); HAT 6e uitgawe, 2015, Pearson); Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo (2008. Pharos); HAT Taal- en Feitegids (2013. Pearson).

Wintervasvra

Dis winter: Gedurende Julie bevind ons ons diep in die winter. Daarom het ons besluit om hierdie vasvra direk en indirek aan die winter te wy. Hier is iets van alles, van korrekte spelling, idiome, gedigte en algemene kennis. Kyk gerus hoe vaar jy.

1 / 12

1. Voltooi die idioom: “Na die ... kom reën. (Betekenis: Na vrolikheid kom droefheid.)

2 / 12

2. Kies die Afrikaanse woord vir: “mashed potatoes”.

3 / 12

3. Die volksverhaal, Racheltjie de Beer, is volgens onlangse navorsing gebaseer op ’n geval in Amerika waar Hazel Miner haar sibbe in ’n sneeustorm gered het. Watter digter-skrywer in Suid-Afrika het ’n soortgelyke verhaal in April 1921 die eerste keer in die tydskrif, Die Boerevrou, vertel?

4 / 12

4. Hierna die eerste sin van Eugène Marais se gedig Winternag. Kies die opsie met die korrekte ontbrekende woorde. “O koud is die windjie en _____ / En blink in die _____ en kaal, ...

5 / 12

5. Waar is die Winterberge in Suid-Afrika geleë?

6 / 12

6. Met watter sportsoort word kapokgewig geassosieer?

7 / 12

7. Wat is ’n sneeuklokkie?

8 / 12

8. Die water in die krane “vries” gereeld in die koue winter. / Die versierde strook boaan die muur van ’n gebou, word ’n “fries” genoem. Die woorde “vries” en “fries” klink dieselfde en word dieselfde uitgespreek, maar die betekenis en spelling verskil. Wat noem ’n mens hierdie soort woorde?

9 / 12

9. Wat beteken die idioom: “Koud en warm uit een mond blaas.”

10 / 12

10. Trappe van vergelyking: Wat is die oortreffende trap van “koud”?

11 / 12

11. Wie het die gedig geskryf waarin die volgende versreël voorkom: “geen wit is so wit soos wit wat koud is ...”

12 / 12

12. Dié woord is ’n sinoniem vir “winterslaap”.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe, 2017. Pharos); HAT 6e uitgawe, 2015, Pearson); Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo (2008. Pharos).

quiz

Taalvasvra - Alles oor pa’s

Op 16 Junie vier ons Vadersdag en hoekom dan nie sommer ons vasvra aan ons pa’s wy nie? Hier is iets van alles, van korrekte spelling, idiome tot algemene kennis - almal direk of indirek te make met pa’s, pappas en vaders. Kyk gerus hoe vaar jy.

1 / 12

1. Voltooi die idioom: “Vader ... vir iets. (Betekenis: Die verantwoordelikheid vir iets aanvaar.)

2 / 12

2. Kies die Afrikaanse gesegde vir die volgende: “Like father, like son”.

3 / 12

3. Voltooi die stelling: Die Vaderland (1936 tot 1988) was die eerste Afrikaanse dagblad in ...

4 / 12

4. Wie was die skrywer van die boek “Pa, maak vir my ’n vlieër, Pa”?

5 / 12

5. Wat is die meervoud van pappa?

6 / 12

6. Met of sonder ’n koppelteken? Pa + hulle

7 / 12

7. Wat is die verkleinwoord vir die stam - pa?

8 / 12

8. Die Afrikaanse gedig, “My siel, Pa” fokus op ’n pa-seun-verhouding en begin soos volg: “Hoeveel ekstra vakke, Pa?/Dux-leerling? Is dit wat Pa vra?/Die prestasies, Pa, al is dit top,/galgtou oor my kop ... Wie is die digter?

9 / 12

9. Wie word beskou as die vader van die geneeskunde?

10 / 12

10. Hierdie inheemse boom, in Engels bekend as die River Bushwillow (Combretum erythrophyllum), se Afrikaanse naam is ... (Interessant: Sy wortels word onder andere gebruik as purgeermiddel en droë, verpoeierde gom kan aan seerplekke gesmeer word.)

11 / 12

11. Die Grootvadersbosch Natuurreservaat is in watter streek van Suid-Afrika?

12 / 12

12. Waarvoor staan die afkorting, Pa?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe, 2017. Pharos); HAT 6e uitgawe, 2015, Pearson); Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo (2008. Pharos); HAT Taal- en Feitegids (1ste uitgawe, 2013. Pearson); Annerlike Afrikaans, Anton F. Prinsloo (2008. Protea).

Taalvasvra - Alles oor ma’s

Op 12 Mei vier ons Moedersdag en hoekom dan nie sommer ons vasvra aan ons ma’s wy nie? Hier is iets van alles, van korrekte spelling tot idiome - almal direk of indirek te make met ma’s en moeders. Kyk gerus hoe vaar jy.

1 / 12

1. Voltooi die idioom: “Die hand wat die wieg skommel, ... (Betekenis: Die moeder oefen die grootste invloed uit.)

2 / 12

2. Die eerste Afrikaanse rolprent met ’n dialoogklankbaan is in 1931 vrygestel. Wat was die naam van die rolprent?

3 / 12

3. Sy was ’n Albaniese Rooms-Katolieke non wat in Kalkutta, Indië gewoon en die armes en siekes daar versorg het.

4 / 12

4. Kaapstad staan ook bekend as die ...?

5 / 12

5. Wat is die meervoud van mamma?

6 / 12

6. Met of sonder ’n koppelteken? Ma + goed

7 / 12

7. Wat is die verkleinwoord vir ma?

8 / 12

8. Die Afrikaanse gedig, “Ma” begin soos volg: “Ma, ek skryf vir jou ’n gedig/sonder fênsie leestekens/sonder woorde wat rym/sonder bywoorde/net sommer/’n kaalvoet gedig ... Wie is die digter?

9 / 12

9. In die kontreitaal in Bela-Bela se wêreld staan sterk drank ook bekend as ...?

10 / 12

10. Die vloeistof wat oorbly na die uitkristallisering van sout, staan bekend as ...?

11 / 12

11. Wat is ’n moederkappie?

12 / 12

12. Waarvoor staan die afkorting, mA?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne:Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe, 2017. Pharos); HAT (6e uitgawe, 2015, Pearson); Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom, Anton F. Prinsloo (2008. Pharos); HAT Taal- en Feitegids (1ste uitgawe, 2013. Pearson); Annerlike Afrikaans, Anton F. Prinsloo (2008. Protea).

Taalvasvra - Twyfelwoorde

Min van ons kan sê dat ons nooit twyfel oor die spelling van sekere woorde nie. Kom ons kyk hoe vaar jy met hierdie tipiese twyfelwoorde.

1 / 12

1. Die kinders se onverwagte besoek was voorwaar ’n groot ...

2 / 12

2. Ek hou van ... saam met my aartappelskyfies.

3 / 12

3. Ons huis se ... is baie hoog en help om die huis koel te hou.

4 / 12

4. Die ... voor die huis is baie netjies en sorg dat ’n mens se voete droog bly wanneer dit reën.

5 / 12

5. Sy dra graag ’n beld/belt by haar jeans. Wat is die meervoud van die wisselvorm (beld/belt)?

6 / 12

6. Die skoenwinkel het ’n groot verskeidenheid ...

7 / 12

7. Die tipe oorlogvoering is onkonvensioneel en vind op moeilike terrein plaas.

8 / 12

8. In vandag se ekonomie is dit raadsaam om ’n ... te wees en werk te skep.

9 / 12

9. Sy hou van syfers. Daarom is haar beroep as ... nommerpas.

10 / 12

10. Hy is buitengewoon begaafd en word as ... beskou.

11 / 12

11. ’n Laer in ’n oop veld waar soldate bymekaar is, word ’n ... genoem.

12 / 12

12. Hy sukkel maar om die waarheid te praat en vertel gereeld ’n ...

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe, 2017. Pharos); HAT (6e uitgawe, 2015, Pearson).

Taalvasvra - Ken jou taal!

Afrikaans is mos lekker. Hierdie opskerp is ’n mengelmoes. Ons toets jou spelling, jou taalvaardigheid, jou kennis van idiome en vele meer. Neem deel en kyk hoe jy vaar.

1 / 12

1. Kies die korrekte spelling van 21?

Hooftelwoorde met die voegwoord “en” word óf los óf met koppeltekens vas geskryf.

2 / 12

2. Wat is die verkleiningsvorm van ghong?

Woorde wat op ng in ’n beklemtoonde lettergreep eindig, kry ’n verkleiningsvorm met -etjie.

3 / 12

3. Kies die korrekte spelling. Hy ... sy antwoord op die navorsing.

4 / 12

4. Kies die korrekte spelling. ’n ... verklaring.

5 / 12

5. Wat beteken die uitdrukking: Jou siel en saligheid vir iets verkoop?

6 / 12

6. Wat beteken die uitdrukking: Jou lyf aasvoël hou?

7 / 12

7. Waarvoor staan die afkorting: BCom?

8 / 12

8. Wat noem ’n mens ’n inwoner van Praag?

9 / 12

9. Wat noem ’n mens ’n inwoner van Zanzibar?

10 / 12

10. Wat is die meervoudsvorm vir Strauss?

Eiename wat op ’n konsonantletter eindig wat uitgepreek word (soos s, x of z of eindig op sch, sh of tz, kry -e in die meervoud.

11 / 12

11. Wat is die meervoudsvorm van banjo?

Die afkappingsteken word gebruik by meervoudsvorme op -s van naamwoorde en eiename wat op die vokale i, o en u en op ’n lang, beklemtoonde a eindig.

12 / 12

12. Wat beteken die woord “dommel” in die sin: Hy sit en dommel by sy lessenaar.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe, 2017. Pharos); Spreekwoorde en waar hulle vandaan kom (Anton F, Prinsloo, 2008. Pharos).

Taalvasvrae

Taalvasvra - Hoe goed ken jy jou moedertaal?

By Afrikaans.com is Afrikaans en moedertaalonderrig ons erns. 21 Februarie is Internasionale Moedertaaldag - ’n spesiale dag waarop jou moedertaal, jou eerste en sterkste taal,  gevier word. Hoe goed ken jy jou moedertaal? Hier is so ’n paar vrae met antwoordopsies waaruit jy kan kies. Kyk gerus hoe jy vaar. Gaan lees ook meer oor die belangrikheid van moedertaalonderrig hier https://afrikaans.com/leerhulp/moedertaalonderrig/

1 / 12

1. Wat beteken dit wanneer ons praat van “inkoejawel”, bv. Die revue was maar redelik inkoejawel.

2 / 12

2. Vul die korrekte woord in. Ek ... ek was dalk effe voortvarend (ek gee toe).

3 / 12

3. Wat is ’n sinoniem vir “kalot”?

4 / 12

4. Wat beteken die selfstandige naamwoord “apogee” (kan ook apogeum wees)?

5 / 12

5. Wat beteken die woord “apokopee”?

6 / 12

6. ’n Stuk rots of metaal wat deur die lugruim beweeg en uitbrand as dit naby die aarde kom, is ’n ...

7 / 12

7. Dit was nou ’n ... wat swemmers die skrik op die lyf gejaag het (tamaai, groot).

8 / 12

8. Hy is in diens van die kerk waar hy ’n hoë ... pos beklee.

9 / 12

9. Uit hoeveel reëls bestaan ’n sonnet (’n gedig met ’n vaste struktuur en rymskema)?

10 / 12

10. Gestolde vleisjellie wat uit ’n afkooksel van onder andere die pote van skape, beeste of varke gemaak word, staan bekend as ...

11 / 12

11. Wat is ’n tjommelaar?

12 / 12

12. Hy het sy kitaar en klanktoerusting ... om genoeg geld te hê vir sy hospitaalverblyf (het dit as borg gegee).

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: Handwoordeboek van die Afrikaanse Taal (HAT – 6de uitgawe).

Kies die regte antwoord

Hoe goed is jou kennis van Afrikaanse woorde (soms vreemd) en hul betekenisse? Hier is 12 vrae. Kies die regte betekenis uit drie moontlikhede. Kyk gerus hoe jy vaar.

1 / 12

1. Wat is ’n entomoloog?

2 / 12

2. Wat is etologie?

3 / 12

3. Soms word Latynse woordgroepe in Afrikaans, veral in amptelike dokumente, gebruik. Wat beteken ex officio?

4 / 12

4. Wat beteken feodalisme?  

5 / 12

5. Wat noem ’n mens die versameling en studie van posseëls?

6 / 12

6. Waarmee het geologie te doen?  

7 / 12

7. Wat is ’n hibried?   

8 / 12

8. Wat beteken die werkwoord “intoneer”?

9 / 12

9. Wat is ’n enjambement in die digkuns?

10 / 12

10. Wat beteken die selfstandige naamwoord “ouvolk”?  

11 / 12

11. Watter een van die volgende drie keuses is ’n voorbeeld van volksetimologie?

12 / 12

12. Wat is spelt?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: Handwoordeboek van die Afrikaanse Taal (HAT) – 6de uitgawe. Pearson

Spelling is nie altyd voor die hand liggend nie

Hoe goed spel jy? Is daar woorde wat jou keer op keer laat twyfel? Hier is 12 woorde wat gereeld verkeerd gespel word. Party was al deel van ander speletjies op die webtuiste, maar probeer gerus weer. Kies die regte spelling uit die keuselys en kyk of jy dalk ’n spelmeester is.

1 / 12

1. Is dit …

2 / 12

2. Is dit …

3 / 12

3. Die meervoud van die van, Van Breda, is …

4 / 12

4. Die … is steil. Ek hyg behoorlik na my asem.

5 / 12

5. Hy is ’n … rekenmeester.

6 / 12

6. Hy … teen die boom, want hy is te moeg om regop te staan.  

7 / 12

7. Jan sal vir ons … reël vir die vakansie.   

8 / 12

8. Hy gaan nog … huil, want hy wou nie luister na goeie raad nie.

9 / 12

9. Die straat loop … met die hoofstraat.

10 / 12

10. Ek … wat jy vir my doen.  

11 / 12

11. Ek verkies bruin …vir die somer, want dit pas by alles.

12 / 12

12. Die maatskappy is onder … druk omdat beurtkrag produksie gereeld onderbreek.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: Afrikaanse Woordelys en Spelreëls (11de uitgawe, 2017). Pharos.

Kook vanjaar in Afrikaans!

Dis Feestyd en soos ons Suid-Afrikaners nou maar is, is kos en lekker eet hoog op ons lysie vir Desember. Die meeste van ons kook in Engels, maar hoe goed ken jy die Afrikaanse kookterme? En weet jy wat daardie ronde stukkie vleis genoem word? Kyk gerus hoe jy vaar.

1 / 12

1. Jy moet die konfyt stadig laat “simmer” sodat die suiker kan oplos.

2 / 12

2. Die geheim aan ’n lekker uiesous is om die uie vooraf te “braise”.

3 / 12

3. Jy kan lekker “stock” kook van die bene van die ontbeende hoender.

4 / 12

4. Ek verkies soet-en-suur “gherkins”.  

5 / 12

5. Die spesery “allspice” bevat die smaak van naeltjies, peper, neutmuskaat en kaneel. Ideaal vir soutvleis, vark en vulsels.  In Afrikaans is dit …

6 / 12

6. “Angelica” is ’n aromatiese plant wat in kos en drank gebruik word. My ouma het altyd haar Kerspoeding daarmee versier.  

7 / 12

7. “Dhania” is ’n ander naam vir …?   

8 / 12

8. Wat noem ons die Turkse gereg waar gemaalde lamsvleis en rys in wingerdblare opgerol en gaargemaak word?

9 / 12

9. Hierdie koringsoort (Triticum turgidum) is veral gewild vir die maak van pasta.

10 / 12

10. Maizena is ’n handelsnaam. Die produk word gebruik om souse te verdik. In Afrikaans noem ons dit …  

11 / 12

11. Hierdie stuk kombuisgereedskap is sommer baie handig as jy groente en vrugte in papierdun skyfies wil sny. Ons noem dit ’n …

12 / 12

12. Wat noem ons die ronde of ovaalvormige vleisstuk wat van die lende of filet gesny word en voorgesit word?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Toets jou algemene kennis 2023

Hoe goed is jou algemene kennis? Hier is 12 vrae, hoofsaaklik verwant aan Suid-Afrika. Kyk gerus hoe jy vaar.

 

1 / 12

1. 1. Die Suid-Afrikaner, Ferdinand Chauvier, het in 1974 ’n revolusionêre suigtoestel ontwerp. Wat was dit?

2 / 12

2. 2. ’n Volstruis se maag kan enigiets verteer. Waar of onwaar?

3 / 12

3. 3. Goud is rekbaar en ’n ons goud kan in ’n goue draad van … kilometer lank gerek word.

4 / 12

4. 4. Iets is in ’n oogknip verby – dus sommer baie vinnig. Maar ongeveer hoeveel keer knip ’n mens gemiddeld jou oë per minuut?  

5 / 12

5. 5. Die eerste diamant wat in 1867 naby Hopetown ontdek is, staan bekend as die ….

6 / 12

6. 6. Watter boom staan bekend as Suid-Afrika se nasionale boom?

7 / 12

7. 7. Dr Chris Barnard en sy span het op 3 Desember 1967 die eerste hartoorplanting in Suid-Afrika gedoen. Wie was die pasiënt?

8 / 12

8. 8. Die Augrabies-waterval is die grootste waterval in die Oranjerivier. Hoe hoog is die waterval?

9 / 12

9. 9. Tafelberg, nou amptelik erken as een van die Nuwe Sewe Natuurwonders, spog met ’n verskeidenheid van fauna en flora. Wat is die mees algemene dier wat op die berg voorkom?

10 / 12

10. 10. Wie staan bekend as die uilvrou van Nieu-Bethesda - ’n dorpie in die Karoo naby Graaff-Reinet. Haar kuns en skeppings leef vandag steeds voort en kan gesien word in die Uilhuis.

11 / 12

11. 11. Die bekende akteur en teaterikoon Patrick Mynhardt (1932 – 2007) – en veral bekend vir sy rol as ook Schalk Lourens in die Herman Charles Bosman-stories, moes in 1959 ’n bekende Skotse akteur vervang in ’n opvoering by die Edinburgh Festival. Wie was die akteur?

12 / 12

12. 12. Hierdie eertydse staatspresident van Suid-Afrika was net dertien jaar oud toe hy sy matriek behaal het en was ’n veelsydige sportman en rugbyskeidsregter. Wie was hy?

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: www.weet.co.za; Wikipedia; https://afrikaans.com/leerhulp/; HAT Taal- en Feitegids, eerste uitgawe 2013. Pearson

Taalspeletjie

Moedertaalmaand 2023

21 Februarie is Internasionale Moedertaaldag. ’n Spesiale dag waarop die taal wat jy die beste verstaan en jouself die beste in kan uitdruk, die taal wat jy aan moedersknie geleer het,  gevier word. Die volgende vasvra toets jou woordeskat en spelling in Afrikaans. Ons gee opsies en jy kies die regte antwoord. Kyk gerus hoe jy vaar. Gaan lees ook meer oor moedertaalonderrig hier.

 

1 / 12

1. Hy teken ... aan teen sy vonnis. (beroep op ’n hoër hof)

2 / 12

2. Wat beteken die woord “firmament”?

3 / 12

3. ’n Groep verwante tale staan bekend as ’n ...

4 / 12

4. Wat is ’n ander naam vir ’n opvoeder of opvoedkundige?

5 / 12

5. Wat is ’n ander naam vir die kleinharsings? (Die deel van die brein wat sorg vir koördinering van die spiere asook ewewig.)

6 / 12

6. Hierdie rolprentgenre of -styl word gekenmerk deur gevoelens van vrees, fatalisme of bedreiging. Dit staan bekend as ...

7 / 12

7. Die uitstalling is ... (wek geen belangstelling nie)

8 / 12

8. Wat noem ’n mens ’n toestel wat in die ruimte opgeskiet word om om die aarde of ander hemelliggaam te wentel?

9 / 12

9. Potas (o.a. ’n bemestingstof) staan bekend as ...

10 / 12

10. Wat word ’n rymlose idilliese Japannese gedig van drie reëls, wat bestaan uit vyf, sewe en vyf lettergrepe, waarin gewoonlik na een van die jaargetye verwys word, genoem?

11 / 12

11. Hierdie plante is beperk tot ’n bepaalde streek/gebied. Daarom sê ons hulle is ... in die Wes-Kaap.

12 / 12

12. Die ... is die denkbeeldige sirkel/lyn om die aarde, op 23 grade noord van die ewenaar getrek.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: Handwoordeboek van die Afrikaanse Taal (HAT – 6de uitgawe).

Taalspeletjie

Anglisisme of leenwoord?

“ʼn Anglisisme is ʼn stuk taal (dit kan ʼn woord, frase, uitdrukking, sinskonstruksie of idioom wees) wat direk uit Engels oorgeklank is en nou Afrikaans lyk en klink. Dit verdring egter ʼn bestaande Afrikaanse uitdrukking en is in stryd met die taaleie. Engelse woorde in ʼn Afrikaanse teks, soos “awesome”, “great” of “random”, is nie anglisismes nie, dis gewoon leenwoorde wat nie Standaardafrikaans is nie. Romaanse leenwoorde soos “deprivasie”, “revisie” en “evaluasie” is Standaardafrikaans en in die Afrikaanse Woordelys en Spelreëls opgeneem.” – Sophia Kapp, VivA-blog (17 September 2015)

30 September is Internasionale Vertaaldag en daarom het ons besluit om ons lesers se kennis oor anglisismes te toets. Kyk gerus hoe jy vaar.

1 / 12

1. Kies die korrekte vertaling: Our team is doing well.

2 / 12

2. Idioom: Let the cat out of the bag.

3 / 12

3. I just love my new glasses!

4 / 12

4. I can’t get the right parts for my motorcycle.

5 / 12

5. He ended up in the wrong place.

6 / 12

6. The player that was injured, is recuperating well.  

7 / 12

7. I am looking forward to our meeting.   

8 / 12

8. Uitdrukking: Come in from the cold.

9 / 12

9. They were born in Poland.

10 / 12

10. What time is it?

11 / 12

11. Time is running out.

12 / 12

12. At the end of the day.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bronne: Wat is ʼn anglisisme? (viva-afrikaans.org); Afrikaans Plus – Anglisismes – Anglicisms – Klaskameraad; Anglisisme – Wikipedia; Afrikaans-Engels/English-Afrikaans Woordeboek/Dictionary (Pharos, 2010); Beter Afrikaans – www.beterafrikaans.co.za

Taalspeletjie

Moedertaalmaand 2023

21 Februarie is Internasionale Moedertaaldag. ’n Spesiale dag waarop die taal wat jy die beste verstaan en jouself die beste in kan uitdruk, die taal wat jy aan moedersknie geleer het,  gevier word. Die volgende vasvra toets jou woordeskat en spelling in Afrikaans. Ons gee opsies en jy kies die regte antwoord. Kyk gerus hoe jy vaar. Gaan lees ook meer oor moedertaalonderrig hier.

 

1 / 12

1. Hy teken ... aan teen sy vonnis. (beroep op ’n hoër hof)

2 / 12

2. Wat beteken die woord “firmament”?

3 / 12

3. ’n Groep verwante tale staan bekend as ’n ...

4 / 12

4. Wat is ’n ander naam vir ’n opvoeder of opvoedkundige?

5 / 12

5. Wat is ’n ander naam vir die kleinharsings? (Die deel van die brein wat sorg vir koördinering van die spiere asook ewewig.)

6 / 12

6. Hierdie rolprentgenre of -styl word gekenmerk deur gevoelens van vrees, fatalisme of bedreiging. Dit staan bekend as ...

7 / 12

7. Die uitstalling is ... (wek geen belangstelling nie)

8 / 12

8. Wat noem ’n mens ’n toestel wat in die ruimte opgeskiet word om om die aarde of ander hemelliggaam te wentel?

9 / 12

9. Potas (o.a. ’n bemestingstof) staan bekend as ...

10 / 12

10. Wat word ’n rymlose idilliese Japannese gedig van drie reëls, wat bestaan uit vyf, sewe en vyf lettergrepe, waarin gewoonlik na een van die jaargetye verwys word, genoem?

11 / 12

11. Hierdie plante is beperk tot ’n bepaalde streek/gebied. Daarom sê ons hulle is ... in die Wes-Kaap.

12 / 12

12. Die ... is die denkbeeldige sirkel/lyn om die aarde, op 23 grade noord van die ewenaar getrek.

Deel op sosiale media en daag jou vriende uit om saam te speel

Facebook
0%

Bron: Handwoordeboek van die Afrikaanse Taal (HAT – 6de uitgawe).